Διαβάστε-δείτε την εισήγηση του Συμβούλου Διοίκησης και επικοινωνίας του ΤΑΥΦΕ, Γεράσιμου Κονιδάρη στην ημερίδα που διοργάνωσε το Ταμείο, την Πέμπτη, 10 Σεπτεμβρίου 2026, στο χώρο της 90ης ΔΕΘ:
Κυρία Υφυπουργέ,
εκπρόσωποι της Πολιτείας και της πολιτικής ηγεσίας,
εκπρόσωποι των εποπτικών αρχών,
ασφαλισμένοι, συνταξιούχοι και εργοδότες,
εκπρόσωποι των κοινωνικών και θεσμικών φορέων,
κυρίες και κύριοι,
Δεν βρίσκομαι σήμερα στο βήμα για έναν ακόμη χαιρετισμό.
Ως εισηγητής, οφείλω να μιλήσω καθαρά για τη δημιουργία, τη θεσμική ταυτότητα και το μέλλον του ΤΑΥΦΕ και του ΤΕΑΥΦΕ.
Δικαιολογημένα αναφέρομαι και στο ΤΕΑΥΦΕ ΝΠΙΔ.
Τα δύο Ταμεία έχουν κοινή καταγωγή, υπηρετούν τους εργαζομένους του ίδιου ευρύτερου κλάδου και αποτέλεσαν τη διπλή θεσμική απάντηση της επικουρικής ασφάλισης και της εφάπαξ παροχής μέσα στην κρίση. Υπήρξα ο θεσμικός εισηγητής που συνέλαβε και υπηρέτησε το όραμα της αυτοτελούς προστασίας των ανθρώπων του φαρμάκου, με κοινωνικά κριτήρια και όρους βιωσιμότητας.
Η σκέψη αυτή δεν γεννήθηκε σε ένα γραφείο, αλλά μέσα από σαράντα χρόνια ζωής και ευθύνης στον ευρύτερο κλάδο του φαρμάκου.
Από την καθημερινή γνώση των αναγκών των εργαζομένων έως την προεδρία της διεθνούς οργάνωσης UIADM για την ιατροφαρμακευτική ενημέρωση και περίθαλψη, υπηρέτησα έναν προσανατολισμό: η επαγγελματική πρόοδος να γίνεται κοινωνική προστασία και διαρκής θεσμός.
Υπηρέτησα ως Πρόεδρος και Αντιπρόεδρος του ενιαίου ΤΕΑΥΦΕ ΝΠΔΔ, ως Αντιπρόεδρος και Υποδιοικητής του ΤΑΠΙΤ και ως μέλος του ΔΣ του ΤΕΑΙΤ ΝΠΔΔ.
Ως ιδρυτής και επί είκοσι δύο χρόνια Πρόεδρος της ΠΟΙΕ-ΦΣΕΚ, εκπροσωπούσα την αντιπροσωπευτικότερη Ομοσπονδία των ασφαλισμένων στους δύο τομείς. Με αυτή την εντολή εισηγήθηκα την εφαρμογή του ν. 4052/2012 στην επικουρική ασφάλιση και του ν. 3029/2002 στον τομέα εφάπαξ παροχών.
Στα πρώτα χρόνια υπήρξα Εντεταλμένος Διευθύνων Σύμβουλος και στα δύο νέα Ταμεία, με ευθύνη για τη συγκρότησή τους. Αυτά δεν είναι στοιχεία προσωπικής προβολής, αλλά θεσμικής αλήθειας.
Η ιστορική μνήμη δεν επαναδιατυπώνεται ανάλογα με τις ανάγκες του παρόντος. Καταγράφεται με πρόσωπα, θεσμικά όργανα, συγκεκριμένες πράξεις και συγκεκριμένες χρονικές στιγμές.
Οι διάδοχες οργανώσεις και οι σημερινές διοικήσεις οφείλουν να μνημονεύουν όσους είχαν την έμπνευση και ανέλαβαν υψηλή θεσμική και πολιτική ευθύνη.
Όσοι τολμούν και δημιουργούν δεν αποκτούν ιδιοκτησία στους θεσμούς. Έχουν δικαίωμα δημόσιου λόγου και κοινωνικό καθήκον να παρεμβαίνουν για την προστασία τους.
Το καθήκον ενεργοποιείται όταν αλλοιώνονται η αποστολή, η εταιρική διακυβέρνηση ή η λογοδοσία. Η παρέμβαση οφείλει να είναι δημόσια, τεκμηριωμένη και υπεύθυνη, ώστε να υπηρετεί την εμπιστοσύνη των πολιτών. Η σιωπή τότε δεν είναι ουδετερότητα, αλλά παραίτηση από την ευθύνη. Οι συγκυριακές παρεμβάσεις που επιδιώκουν βόλεμα ή διοικητική χειραγώγηση περιορίζουν τον θεσμό στον μικρόκοσμο εκείνων που θέλουν να τον ελέγχουν.
Ας το πω καθαρά: αν τότε δεν αναλάμβανα προσωπικά αυτό το ρίσκο, οι δύο κλάδοι θα είχαν ακολουθήσει την πορεία των διαδοχικών συγχωνεύσεων και σήμερα θα είχαν ενσωματωθεί πλήρως στον e-ΕΦΚΑ. Δεν θα υπήρχαν ως αυτοτελή Ταμεία.
Η αυτοτέλεια των Ταμείων προσδίδει στις σημερινές διοικήσεις και οργανώσεις θεσμική υπεραξία και κοινωνική ευθύνη· δεν είναι μέσο τακτοποίησης, αλλά εντολή υπηρεσίας και λογοδοσίας. Όποιος δεν τιμά την ιστορική καταγωγή ενός θεσμού χάνει τη νομιμοποίηση να τον εκπροσωπεί και καθιστά αναγκαία την εποπτική παρέμβαση της Πολιτείας.
Όποιος δεν σέβεται το παρελθόν του είναι καταδικασμένος να χαθεί στην αδυναμία διαχείρισης του παρόντος και στην άγνοια να προβλέψει το μέλλον.
Η ιστορία μας δεν άρχισε το 2013.
Μέχρι το 2008 οι δύο κλάδοι συνυπήρχαν στο ΤΕΑΥΦΕ ΝΠΔΔ. Με τον ν. 3655/2008 διαχωρίστηκαν και εντάχθηκαν στο ΤΕΑΙΤ και στο ΤΑΠΙΤ. Στα πέτρινα χρόνια των μνημονίων η συνέχειά τους κινδύνευσε και αναλάβαμε την ευθύνη για την αυτοτέλεια, την περιουσία και τα δικαιώματα των ασφαλισμένων.
Η επιλογή μας ήταν καθαρή: επιλέξαμε την ευθύνη.
Με τον ν. 4052/2012 ο τομέας επικουρικής ασφάλισης μετατράπηκε στο ΤΕΑΥΦΕ ΝΠΙΔ, Ταμείο Επαγγελματικής Υποχρεωτικής Ασφάλισης. Παράλληλα, με την παρ. 20 του άρθρου 6 του ν. 3029/2002 μετατρέψαμε τον τομέα πρόνοιας στο ΤΑΥΦΕ ΝΠΙΔ, φορέα υποχρεωτικής κοινωνικής ασφάλισης για εφάπαξ παροχές.
Όμως η αλλαγή του νομικού μανδύα δεν αλλοίωσε την κοινωνικοασφαλιστική αποστολή των Ταμείων.
Το ΤΑΥΦΕ και το ΤΕΑΥΦΕ διατήρησαν την υποχρεωτικότητα, τα δικαιώματα και τον κοινωνικό σκοπό τους. Είναι ΝΠΙΔ στην οργάνωση, αλλά φορείς του πρώτου πυλώνα ως προς την ασφάλιση και τις παροχές, υπό κρατικό έλεγχο.
Αυτή είναι η ουσία της κοινωνικής αυτοδιαχείρισης.
Η Πολιτεία θέτει τους κανόνες και εποπτεύει. Οι κοινωνικοί εταίροι διοικούν με διαφάνεια, λογοδοσία και αναλογιστική πειθαρχία: κοινωνική ευθύνη μέσα σε δεσμευτικό θεσμικό πλαίσιο.
Η πορεία του ΤΑΥΦΕ αποδεικνύει ότι το μοντέλο λειτουργεί. Καλύπτει 30.923 ενεργούς ασφαλισμένους, συνεργάζεται με 7.500 εργοδότες και η περιουσία του, από 41,6 εκατομμύρια ευρώ, ανέρχεται σήμερα σε περίπου 340 εκατομμύρια.
Και αυτό έχει επιτευχθεί χωρίς εργοδοτική εισφορά, χωρίς κρατική επιχορήγηση και χωρίς κοινωνικό πόρο.
Στο πλαίσιο της ημερίδας, και όχι ως μοναδικό αντικείμενό της, παρουσιάζεται η επιστημονική έκδοση:
«Ζητήματα ρύθμισης του θεσμού των “εκ μετατροπής Αλληλοβοηθητικών Ταμείων” με τον ν. 5078/2023 – Η περίπτωση του ΤΑΥΦΕ ΝΠΙΔ».
Ο τόμος, υπό την επιστημονική επιμέλεια του Άγγελου Στεργίου και του Γαβριήλ Αμίτση, εξετάζει το ΤΑΥΦΕ υπό το κοινωνικοασφαλιστικό δίκαιο και την αναλογιστική βιωσιμότητα.
Ο Άγγελος Στεργίου αναδεικνύει ότι ο νομοθέτης μπορεί να αναδιατάσσει το σύστημα, όχι όμως να αναιρεί τον πυρήνα φορέα που υποκαθιστά τη δημόσια κοινωνική ασφάλιση. Η μορφή του ΝΠΙΔ δεν μετατρέπει την υποχρεωτική ασφάλιση σε ιδιωτική αποταμίευση.
Ο Νικόλαος Παπαδόπουλος συνδέει το ζήτημα με τις διεθνείς εγγυήσεις αλληλεγγύης, ίσης μεταχείρισης, ασφάλειας δικαίου και μη οπισθοδρόμησης. Η περίπτωση του ΤΑΥΦΕ γίνεται δοκιμασία θεσμικής αξιοπιστίας.
Από τις επιστημονικές συμβολές του τόμου προκύπτει ένα κοινό συμπέρασμα: η υποχρεωτικότητα δεν είναι διοικητική λεπτομέρεια. Είναι όρος αλληλεγγύης, ισοκατανομής του κινδύνου και προστασίας των σημερινών και των μελλοντικών ασφαλισμένων.
Η αναλογιστική ανάλυση το επιβεβαιώνει. Χωρίς είσοδο νέων γενεών, η ασφαλιστική κοινότητα κλείνει, το έλλειμμα επιβαρύνεται και οι παροχές μειώνονται, ανεξάρτητα από το χρηματοδοτικό σύστημα. Η προαιρετικότητα μεταφέρει το κόστος στους ασφαλισμένους και υπονομεύει τη διαγενεακή συνέχεια.
Το συνθετικό μήνυμα είναι σαφές: η νομική φύση, η βιωσιμότητα και η κοινωνική αποστολή του ΤΑΥΦΕ συνδέονται με την υποχρεωτική ασφάλιση, την κρατική εποπτεία και την κοινωνική αυτοδιαχείριση.
Ο ν. 5078/2023 έθεσε αυτή τη συνέχεια σε αμφισβήτηση. Το άρθρο 42 του ν. 5316/2026 δεν αποτελεί απλώς μία τεχνική νομοθετική διόρθωση. Άνοιξε συγκεκριμένη θεσμική και νόμιμη οδό, ώστε τα Αλληλοβοηθητικά Ταμεία να τεκμηριώσουν τη διατήρηση της υποχρεωτικότητας της ασφάλισής τους.
Για το ΤΑΥΦΕ, το άρθρο 42 είναι ευκαιρία θεσμικής αποκατάστασης. Για την Πολιτεία, είναι δοκιμασία συνέπειας, ασφάλειας δικαίου και εμπιστοσύνης.
Η κρίση δεν μπορεί να είναι τυπική. Οφείλει να συνεκτιμήσει την ιστορική καταγωγή, την κοινωνικοασφαλιστική αποστολή, τη βιωσιμότητα, τη διοικητική επάρκεια και τα αποτελέσματα κάθε Ταμείου. Η απόφαση θα αφορά όχι μόνο το ΤΑΥΦΕ, αλλά και την αξιοπιστία της κοινωνικής αυτοδιαχείρισης ως επιλογής του οργανωμένου κράτους.
Το ΤΑΥΦΕ έχει ήδη αναλάβει πλήρως τη θεσμική του ευθύνη.
Με την απαιτούμενη απόφαση των οργάνων του έχει υποβάλει στο Υπουργείο πλήρη αναλογιστικό, οικονομικό, διοικητικό και θεσμικό φάκελο. Τεκμηριώσαμε τη βιωσιμότητα, τη λειτουργική επάρκεια και τη σημασία της υποχρεωτικής ασφάλισης. Τώρα αναμένουμε την αξιολόγηση της Πολιτείας.
Δεν ζητούμε χάρη ούτε προνομιακή μεταχείριση. Ζητούμε το ΤΑΥΦΕ να αξιολογηθεί με βάση την ιστορία του, τα αποτελέσματά του, τη θεσμική του συνέπεια και την πραγματική προσφορά του στους ασφαλισμένους.
Προς ασφαλισμένους και συνταξιούχους δεσμευόμαστε για την προστασία των δικαιωμάτων τους. Από εργοδότες και Πολιτεία ζητούμε συνεργασία, ασφάλεια δικαίου και αντικειμενική κρίση.
Το μεγαλύτερο κεφάλαιο κάθε ασφαλιστικού φορέα δεν είναι μόνο τα αποθεματικά του. Είναι η εμπιστοσύνη.
Εμπιστοσύνη ότι οι εισφορές προστατεύονται, οι παροχές αποδίδονται δίκαια, η διοίκηση λογοδοτεί και η Πολιτεία σέβεται τη συνέχεια των θεσμών.
Το ΤΑΥΦΕ δεν ανήκει σε πρόσωπα ούτε σε προσωρινές διοικήσεις. Ανήκει στους ασφαλισμένους του, στην ιστορία του και στο μέλλον του.
Δεκατέσσερα χρόνια μετά, έχουμε δώσει τις εξετάσεις μας: τα Ταμεία υπάρχουν, είναι αυτοτελή και υπηρετούν τους ασφαλισμένους τους. Είμαστε εδώ για τους σημερινούς ασφαλισμένους και συνταξιούχους και για τη νέα γενιά.
Η παρακαταθήκη μας δεν είναι μία διοικητική πράξη. Είναι δύο ζωντανοί και αυτοτελείς θεσμοί, που αποδεικνύουν ότι στα πέτρινα χρόνια το όραμα γίνεται θεσμός, η τόλμη συλλογική προστασία και η ευθύνη μέλλον για τη νέα γενιά.
Γιατί η κοινωνική ασφάλιση δεν είναι απλώς ένας διοικητικός μηχανισμός.
Είναι η υπόσχεση της οργανωμένης κοινωνίας προς τον άνθρωπο ότι η εργασία, η προσφορά και η αξιοπρέπειά του δεν θα μείνουν ποτέ χωρίς προστασία.
Σας ευχαριστώ.
